Choć większość przepisów omawianych w artykule została uchwalona przez Ukrainę dopiero w 2024 roku, państwo wykonało znaczący krok w stronę dostosowania swojej polityki konopnej do norm obowiązujących w dużej części Europy.
CBD i produkty konopne
Dla ukraińskich przedsiębiorców możliwość legalnej uprawy konopi przemysłowych pojawiła się po raz pierwszy w sierpniu 2024 roku. Wtedy właśnie weszły w życie nowe regulacje dotyczące obrotu roślinami konopi indyjskich m.in. na potrzeby badań naukowych, kształcenia czy celów medycznych, co stworzyło potencjalne warunki do rozwoju krajowego sektora produktów zawierających kanabidiol (CBD) – takich jak kosmetyki, olejki, czy inhalatory.
Ustawodawstwo przewiduje jednak pewne ograniczenia związane z wykorzystaniem THC – psychoaktywnego kanabinoidu – w zastosowaniu przemysłowym. Na chwilę obecną dopuszczalny poziom THC w uprawach wynosi 0,2%, jednak po upływie trzech lat od wejścia w życie nowych przepisów, limit ten zostanie zwiększony do 0,3%. Oznacza to, że od sierpnia 2027 roku ukraińskie regulacje będą zgodne z aktualnymi rekomendacjami Komisji Europejskiej dla państw członkowskich UE.
Mimo wszystko, obecnie do legalnej sprzedaży – zarówno internetowej, jak i w punktach stacjonarnych (z wyłączeniem aptek, szpitali oraz jednostek naukowych) – dopuszczone są wyłącznie produkty wolne od THC (0,0%). Tym samym, artykuły nabyte na terenie wielu państw UE (np. Polski, Niemiec, Czech czy Hiszpanii) jako rekreacyjne, nie mogą być legalnie wwożone na teren Ukrainy. Z drugiej jednak strony, towary zakupione u wschodniego sąsiada, pozbawione wykrywalnego THC, będą zgodne z przepisami panującymi również w innych krajach takich jak Węgry, Słowacja czy Rumunia.
Marihuana medyczna – stan prawny i dostępność
W przeprowadzonym w 2020 roku referendum na Ukrainie blisko 65% uczestników opowiedziało się za dopuszczeniem marihuany medycznej dla ciężko chorych pacjentów, przy sprzeciwie wynoszącym niespełna 30%. W następstwie tego wydarzenia, w 2021 roku Ukraina po raz pierwszy otworzyła się na wykorzystanie konopi w terapii. Oprócz preparatów zawierających izolowane CBD, zezwolono także na stosowanie leków takich jak Dronabinol czy Nabiximols.
Wprowadzone w 2024 roku zmiany umożliwiły również przepisywanie przez lekarzy marihuany medycznej osobom cierpiącym m.in. na padaczkę, choroby onkologiczne, zespół stresu pourazowego czy przewlekły ból. Obecnie obowiązująca lista schorzeń kwalifikujących się do terapii zawiera około 20 pozycji. System wydawania recept przypomina model znany z Polski: w przeciwieństwie do wielu krajów, możliwość przepisywania suszu mają nie tylko lekarze specjaliści, ale także interniści z przychodni podstawowej opieki zdrowotnej.
System jednak dopiero rozpoczyna swoje faktycznie funkcjonowanie: do tej pory żaden pacjent na Ukrainie nie zrealizował jeszcze recepty na susz, natomiast pierwsza informacja o udzieleniu pozwolenia na import medycznej marihuany została opublikowana przez Państwową Służbę Kontroli Leków i Narkotyków 2 czerwca 2025 roku.
Marihuana rekreacyjna
Rekreacyjne stosowanie marihuany na Ukrainie pozostaje nielegalne. Zarówno posiadanie, hodowla, jak i obrót konopiami zawierającymi THC mogą prowadzić do odpowiedzialności karnej.
W przypadkach niewielkich upraw przeznaczonych na własny użytek, często stosowana jest kara grzywny (mandatu). Posiadanie mniejszych ilości może również – mimo że kwalifikowane jako przestępstwo – zakończyć się pouczeniem lub umorzeniem sprawy, natomiast większe ilości skutkują na ogół karą pozbawienia wolności. Użytkownicy konopi w celach rekreacyjnych muszą zatem być świadomi istotnego ryzyka prawnego związanego z posiadaniem takich substancji na terenie Ukrainy.
Prowadzenie pojazdów a THC – przepisy drogowe
Obecne regulacje dotyczące ruchu drogowego na Ukrainie nie przewidują dokładnych norm dotyczących stężenia THC podczas prowadzenia pojazdów – w odróżnieniu od niektórych krajów europejskich. Obowiązuje tu zasada „zero tolerancji”: każda ilość THC (lub innych środków psychoaktywnych poza alkoholem) w organizmie kierowcy uznawana jest za naruszenie przepisów. Policja ma prawo przeprowadzić testy narkotykowe w razie podejrzenia, że osoba prowadząca pojazd znajduje się pod wpływem środków odurzających. W przypadku wykrycia THC, możliwe są surowe sankcje, w tym grzywna czy sądowy zakaz prowadzenia pojazdów.
Podsumowanie
Choć Ukraina dopiero niedawno wprowadziła kompleksowe reformy w zakresie prawa konopnego, obrany kierunek jest wyraźny – państwo konsekwentnie zmierza w stronę uporządkowanego modelu znanego z krajów europejskich. Legalizacja medycznej marihuany, otwarcie rynku CBD oraz planowane rozszerzenie produkcji konopi przemysłowych pokazują, że Ukraina zaczyna dostrzegać w konopiach nie tylko aspekt kontroli narkotykowej, ale również szansę na rozwój gospodarki i systemu zdrowia. Choć rekreacyjne użycie pozostaje zabronione, a proces wdrażania systemu medycznej marihuany dopiero się rozpoczyna, fundamenty pod nowoczesną politykę konopną zostały już położone, a najbliższe miesiące – lub lata – pokażą w jakim tempie i z jaką skutecznością Ukraina będzie realizować dalsze etapy tej zmiany.
Zastrzeżenie: Mimo dołożenia z naszej strony wszelkich starań w celu zapewnienia rzetelności informacji zawartych w tym artykule, nie należy traktować tekstu jako porady prawnej, a niezbędne informacje przed podróżą skonsultować z prawnikiem lub ekspertem.
Źródła
- https://brp.de/wissen/veroeffentlichungen/unlocking-the-potential-part-iii-licensing-and-compliance-criteria-for-medical-cannabis-in-ukraine/
- https://cp-sa.pl/ukraina-pierwszy-raz-zezwala-na-import-medycznej-marihuany/
- https://en.wikipedia.org/wiki/Cannabis_in_Ukraine
- https://visitukraine.today/blog/4640/legalisation-of-medical-cannabis-in-ukraine-can-i-drive-after-taking-it#legalisation-of-cannabis-for-medical-purposes-can-i-drive
- https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/3528-IX#Text
